Được cùng đoàn cán bộ học viên Học viện Đà lạt đến tham quan Đoàn Tên lửa 93 (Sư đoàn PK 367, Quân chủng PK-KQ) chúng tôi hết sức ngỡ ngàng trước khung cảnh đẹp như công viên của đơn vị: Cả trận địa chìm trong một màu xanh tươi mát của cây cỏ như muốn che dấu những ngôi nhà khang trang, hai bên những con đường nội bộ được trải nhựa bóng loáng là những tấm pa nô- khẩu hiệu đỏ rực, càng làm cho doanh trại trận địa thêm đẹp, thêm chính quy. Khu trung tâm của Đoàn như được tô điểm bởi đài hoa phun nước cùng những búp sen hồng đang khoe sắc dưới ánh nắng chiều cùng những cây cảnh, chậu hoa được cắt tỉa chăm bón hết sức kỹ lưỡng.
“Toàn Đoàn đang ra sức thi đua lập thành tích cao nhất chào mừng kỷ niệm 40 chiến thắng “Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không”. Đơn vị chúng tôi có vinh dự là đã trực tiếp góp phần làm nên chiến thắng lẫy lừng đó” - Thượng tá Lê Thanh Sơn, Chính trị viên Đoàn nói như khoe với chúng tôi như vậy khi vừa dẫn chúng tôi đi một vòng tham quan trận địa, doanh trại, vừa tranh thủ giới thiệu về truyền thống của Đoàn.
Tiểu đoàn năm xưa
Thành lập năm 1965, Tiểu đoàn 95 (tiền thân của Đoàn) thuộc Trung đoàn tên lửa 261 là một trong những đơn vị đầu tiên của binh chủng Tên lửa anh hùng đã từng tham gia chiến đấu gần 50 trận, bắn rơi 15 máy bay Mỹ. Đặc biệt, trong chiến dịch 12 ngày đêm tháng Chạp năm 1972, Tiểu đoàn đã chiến đấu hết sức dũng cảm bắn rơi 6 máy bay,trong đó có 3 pháo đài bay B.52 của đế quốc Mỹ bị rơi tại chỗ. Nổi bật hơn cả là trận đánh lúc 20 giờ 5 phút ngày 20-12, kíp chiến đấu của Tiểu đoàn đã xử trí linh hoạt, vận dụng sáng tạo phương pháp bám sát hỗn hợp bắn rơi tại chỗ 1 máy bay B52. Trận thắng này có ý nghĩa hết sức quan trọng là: làm tan biến nỗi lo âu, căng thẳng sau đêm 19-12(toàn bộ lực lượng tên lửa bảo vệ Hà Nội không bắn rơi tại chỗ B.52) và củng cố lòng tin cho các kíp chiến đấu tên lửa khác. Kinh nghiệm quý của Tiểu đoàn qua trận đánh đã được Quân chủng PK-KQ phổ biến rộng rãi, kịp thời cho các tiểu đoàn khác. Kết thúc chiến dịch 12 ngày đêm, Tiểu đoàn được Đảng và Nhà nước tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba.
Nay đã thành Đoàn
Trước yêu cầu của tình hình mới, cuối năm 2009, cấp trên quyết định nâng cấp Tiểu đoàn 93 lên thành Đoàn 93, đồng thời lựa chọn những đồng chí SQ, QNCN ưu tú nhất trong toàn Sư đoàn (phẩm chất chính trị, đạo đức tốt, trẻ, khỏe có trình độ đại học trở lên), gửi sang Nga huấn luyện chuyển loại, kết quả kiểm tra đánh giá của Trung tâm Huấn luyện số 1 (Bộ QP Nga) đối với các học viên Việt Nam sau 6 tháng miệt mài học tập là: 100% đạt yêu cầu, có 97,8% khá, giỏi; bắn đạt thật: tiêu diệt mục tiêu rơi tại chỗ.
Khác hẳn với suy nghĩ ban đầu của chúng tôi: ở khu trận địa của Đoàn 93 không có những giàn tên lửa uy nghi trên bệ phóng luôn sẵn sàng và những xe khí tài lấp ló trong công sự như đã từng thấy ở các trận địa khác. Vậy mà, khi tiếng kẻng báo động từ SCH Đoàn vừa dứt đã thấy cả đoàn xe khí tài, bệ phóng từ khu cất giấu rầm rập hành quân vào vị trí chiếm lĩnh, rồi dựng an-ten, ống phóng. Tất cả mọi thao tác đều được tự động hóa, chỉ một thời gian ngắn toàn kíp chiến đấu đã sẵn sàng tác chiến. Tình huống chiến đấu (theo bài tập từ xe …đưa sang) là: cùng lúc có 5 tốp mục tiêu địch (có máy bay tiêm kích, cường kích bom và cả máy bay ném bom chiến lược) bay ở các các giải độ cao khác nhau (từ 200m đến 21 km), có sử dụng nhiễu tiêu cực và tích cực, tên lửa chống ra đa,xâm phạm vùng trời phía Nam Tổ quốc. Dưới sự chỉ huy của Thượng tá Lâm Xuân Hải- Đoàn trưởng, chỉ trong vòng 4 phút với 6 đạn tên lửa, các sỹ quan, trắc thủ trên đài điều khiển và chiếu xạ 30H6E1 đã nhanh chóng xử lý nhiễu, tiêu diệt mục tiêu trước tuyến hoàn thành nhiệm vụ của địch, vô hiệu hóa tên lửa chống ra đa, bảo vệ an toàn khí tài của Đoàn.
Theo “thuyết minh” của Trung tá Nguyễn Đình Mùi thì bộ khí tài của Đoàn hiện nay thuộc loại hiện đại trên thế giới: Tổ hợp Tên lửa S300-PMU1, là hệ thống TL PK đa kênh, cơ động chủ yếu chỉ có 1 đài điều khiển và ra đa chiếu xạ 30N6E1 (RPN) cùng lúc có thể bám sát và tiêu diệt 6 mục tiêu có cự ly từ 5 đến 150km, độ cao 10m đến 27km;đài ra đa phát hiện mọi độ cao 96L6E (VVO) với hệ thống ra đa đa kênh-đa chức năng, sử dụng hệ thống an ten mạng pha, xung dopler: có thể phát hiện, bám sát tự động đến 100 phương tiện bay từ cự ly 300km, tự động chỉ thị mục tiêu cho đài 30H6E1; xe địa hình 1T-12-2M để xác định chính xác tọa độ điểm đứng của các TP trong tổ hợp giúp cho việc định hướng đài bệ chính xác tuyệt đối. Đoàn còn được trang bị một xe thông tin cơ động với 3 loại phương tiện vào loại tiên tiến nhất trên thế giới hiện nay có thể đảm bảo thông tin LL cho đơn vị trong mọi tình huống, mọi địa bàn, khu vực trong điều kiện địch dùng các thủ đoạn tác chiến điện tử.
Với công nghệ tiên tiến nhất trên thế giới hiện nay S-300PMU1 có thể chống được tất cả các loại nhiễu của đối phương. Tổ hợp còn có 1 kênh riêng để bắt và xạ kích tiêu diệt tên lửa chống ra đa của địch nên khả năng sống sót rất lớn. So với các loại tên lửa cũ, kíp chiến đấu của S300PMU1 rất gọn nhẹ, toàn bộ khí tài đều có thể tự hành, có trang bị máy phát điện độc lập, khả năng cơ động, triển khai chiến đấu, thu hồi rất nhanh, khi hành quân có thể vượt qua hào rộng 2,5m, nước sâu 1,3, leo dốc 300, mặt bằng triển khai trận địa cũng không cần lớn. Nếu so sánh với tên lửa Patriot của Mỹ thì S-300PMU1 vẫn vượt trội hơn ở 3 điểm quan trọng: Thời gian triển khai chiến đấu ngắn hơn (5phút so với 15 phút), phương thức phóng (thẳng đứng so với phóng nghiêng (dẫn tới sai số lớn, dễ va quyệt với địa hình nhất là ở giai đoạn đầu đạn bay đi và khi đánh các mục tiêu bay thấp); điều khiển được cùng lúc 2 tên lửa đến một mục tiêu (yếu tố nâng cao xác suất tiêu diệt mục tiêu - patriot chỉ điều khiển được 1). Có thể khẳng định rằng: Tên lửa: S300PMU1 có khả năng chiến đấu với sác suất tiêu diệt địch rất cao nhưng khả năng sống sót trên chiến trường rất lớn (đáp ứng với yêu cầu của chiến tranh công nghệ cao hiện nay và cả tương lai).
“Đó là khí tài trang bị, còn…yếu tố con người thì sao?” - Giải đáp cho băn khoăn này của chúng tôi, Thượng tá Sơn cho biết: Lãnh đạo, chỉ huy Đoàn luôn xác định hết sức coi trọng làm tốt công tác giáo dục nâng cao nhận thức trách nhiệm cho bộ đội, coi truyền thống vẻ vang năm xưa là bệ phóng của toàn Đoàn hôm nay. Truyền thống là động lực giúp cho Đoàn vượt qua khó khăn, thử thách trong những năm qua - Thượng tá Sơn khẳng định. Mặc dù đời sống còn nhiều khó khăn, đại đa số SQ, QNCN có gia đình vợ con ở xa nhưng CBCS toàn Đoàn vẫn đoàn kết quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ bởi họ xác định: Được trao khí tài trang bị hiện đại là niềm vinh dự, tự hào và quyết tâm bảo vệ bầu trời Tổ quốc. Ở Đoàn 93, chúng tôi đã được tâm sự với những cán bộ, sỹ quan còn rất trẻ như Thiếu úy Trương Quang Hiệp (quê ở Bình Thuận) là SQ hiện hình luyện tập,Đại úy Ngô Minh Vương (quê ở Quảng Bình), kỹ sư Tên lửa…và đồng đội của họ, tất cả chỉ mới ngoài 20 tuổi. Ở Đoàn 93 còn có Thiếu tá Mè Đức Thiện, trợ lý tham mưu Đoànlà con trai của Thiếu tá Mè Văn Thi, nguyên là trắc thủ tên lửa của Trung đoàn 261 từng chiến đấu bảo vệ thủ đô trong chiến dịch 12 ngày đêm lịch sử. Tất cả họ đều bày tỏ niềmvinh dự, tự hào, trách nhiệm và quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ của mình để xứng đáng với truyền thống của cha ông, của Đoàn và sự tin tưởng của Đảng và nhân dân.
Ngay sau khi tiếp nhận khí tài, CBCS của Đoàn vừa tích cực huấn luyện nâng cao trình độ SSĐ vừa tranh thủ sự giúp đỡ của các chuyên gia bạn về bảo hành, bảo dưỡng, sửa chữa, hiệu chỉnh khí tài. Cán bộ, KTV của Đoàn cũng đã phối hợp cùng với cơ quan Kỹ thuật cấp trên dịch tài liệu KT, kết hợp với kiến thức đã được học ở nước ngoài để biên soạn thành 6 bộ giáo án theo các hệ. Đoàn cũng đã chủ động đưa nội dung Tiếng Nga vào chương trình huấn luyện chính khóa hàng năm. Đến nay, 100% cán bộ, kỹ sư của Đoàn đã có thể đọc, hiểu được Tiếng Nga trên khí tài, rất nhiều đồng chí đã sử dụng thành thạo ngoại ngữ này. Nề nếp chế độ công tác huấn luyện được duy trì hết sức nghiêm túc, thực hiện “Học ngày không đủ, tranh thủ học đêm” nên trình độ khả năng SSCĐ của Đoàn không ngừng được nâng lên: hàng năm qua các cuộc hội thao do Quân chủng tổ chức, kíp chiến đấu của Đoàn đều đạt điểm giỏi, giành thứ hạng. Hiện nay, Đoàn có 1 kíp CĐ có trình độ giỏi (thực hiện một số chỉ tiêu, nội dung trong thực hành chiến đấu vượt định mức theo yêu cầu của khí tài). Từ năm 2006 đến nay Đoàn luôn đạt tiêu chuẩn “Đơn vị huấn luyện giỏi”. Vừa qua, thực hành diễn tập MN-12, có thực binh do Quân chủng đạo diễn với những tình huống khó khăn, phức tạp, đòi hỏi cao,nhưng Đoàn đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, được Tư lệnh tặng Bằng khen. Đội ngũ cán bộ, nhân viên kỹ thuật của Đoàn còn tích cực chủ động trong phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật để đảm bảo cao nhất hệ số cho SSCĐ, nhiều sáng kiến có giá trị cao, được Quân chủng khen thưởng như: thiết bị truyền số liệu từ đài VVO sang RPN; giá tháo lắp chân kích thủy lực; quấn biến áp cao thế; tự tạo các mảng mạch từ vật tư linh kiện có sẵn trên thị trường v.v… Nề nếp tốt cộng với ý thức tự lực tự cường cao đã góp phần quan trọng cho công tác kỹ thuật: hệ số đảm bảo khí tài hàng năm vượt từ 2-5%. Năm 2011, đoàn khảo sát của bạn sang làm việc đánh giá: Đoàn đã làm chủ được khí tài, làm thuần thục định kỳ, phát hiện kịp thời, sửa chữa hỏng hóc nhanh.
Vừa SSCĐ, HL vừa ra sức xây dựng đơn vị về mọi mặt: Với gần 300 triệu đồng quỹ vốn tự có và hàng ngàn ngày công của bộ đội, Đoàn đã cải tạo đất đai, quy hoạch lại khu doanh trại trận địa, trồng hơn 8.000 cây các loại, 2.500m2 cỏ, 4.000 m2 bồn hoa, đài sen phun nước, công trình chiếu sáng trận địa v.v…Khu tăng gia, chăn nuôi với 4.200 m2vườn rau xanh, 1.500 m2 giàn, 7.000 m2 mặt nước nuôi cá, chuồng lợn thường xuyên có trên dưới 100 con. Những năm qua Đoàn chẳng những tự túc được 100% rau xanh mà còn có bán ra ngoài thị trường. Tổng thu từ tăng gia sản xuất đạt trên 100 triệu đồng/năm, trong điều kiện giá cả không ngừng biến động nhưng đời sống của bộ đội không ngừng được nâng cao. Tất cả các cuộc thi “Doanh trại chính quy, xanh, sạch, đẹp”do Sư đoàn tổ chức, Đoàn đều đoạt giải nhất, năm 2011, tham gia hội thi do Quân chủng tổ chức - lần đầu tiên Quân chủng tổ chức- Đoàn đạt giải xuất sắc.
Bảng thống kê thành tích nổi bật: Liên tục từ năm 2006 đến nay Đảng ủy, đảng bộ Đoàn 93 đạt TSVM, đơn vị VMTD; các thủ trưởng Bộ Quốc phòng đến thăm và kiểm tra, đều đánh giá: Đoàn SSCĐ cao và không ngừng chuyển biến tiến bộ mọi mặt, như là sự minh chứng cho nỗ lực vượt bậc của Đoàn tên lửa 93
“Quyết đánh thắng bọn xâm lược Mỹ, bảo vệ bầu trời quê hương, bảo vệ Hà nội yêu thương! Ơi! Tên lửa của ta! Tầm gần tầm xa, dù đêm hay ngày dù mưa hay nắng. Bắn trúng! Đánh rất hay! Quật cổ bọn pháo đài bay ngay giữa Thủ đô..”. Chia tay CBCS Đoàn Tên lửa 93, chúng tôi còn nghe vẳng vẳng đâu đó tiếng hát của đội xung kích văn nghệ của Đoàn đang luyện tập chuẩn bị cho đêm giao lưu cùng đơn vị kết nghĩa mừng 40 năm chiến thắng “Hà Nội- Điện Biên Phủ trên không’’ sắp tới.
Thanh Tùng
