Năm nay hơn 80 tuổi, nghệ sỹ nhiếp ảnh, phóng viên ảnh Mai Nam là một trong số ít người có bộ sưu tập ảnh về Bác với số lượng lên tới hơn 200 bức ảnh. Trong số đó, có tới 60 bức ảnh độc đáo, có một không hai, được chụp trong những hoàn cảnh vô cùng đặc biệt. Những bức ảnh lột tả sự cao quý, bình dị, quần chúng, thương yêu mọi người của một vị cha già dân tộc, phong thái và tri thức của một vị lãnh tụ, một nhà ngoại giao, một danh nhân văn hóa của Việt Nam và thế giới. Đặc biệt, ông là người duy nhất đã chụp được những bức ảnh cuối cùng khi Bác Hồ còn khỏe mạnh.
 |
|
NSNA Mai Nam giới thiệu bức ảnh “Bác Hồ với thiếu nhi” được chụp tại công viên Bách thảo. |
Trong những ngày cả nước đang hướng tới kỷ niệm 121 năm ngày sinh của Bác, chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với nghệ sỹ nhiếp ảnh, phóng viên ảnh Mai Nam về những kỷ niệm của ông khi chụp ảnh Bác Hồ.
PV: Là người từng rất nhiều lần được gặp, tiếp xúc và làm việc với Bác, nghệ sỹ có thể chia sẻ những cảm nhận của mình về Bác Hồ?
Nghệ sỹ nhiếp ảnh Mai Nam: Trong những lần tiếp xúc với Bác tại các kỳ Đại hội, họp Quốc hội hay gặp gỡ quần chúng, nói chung ấn tượng về Bác luôn là sự gần gũi, hòa đồng, Bác thường xuyên vui vẻ, ân cần nói chuyện với tất cả mọi người, đặc biệt là với thanh niên.
Tôi nhớ trong một buổi họp Quốc hội, khi anh em phóng viên nhiếp ảnh đề nghị chụp ảnh Bác, Bác vui vẻ nói chuyện rất tự nhiên trong khi các phóng viên làm việc, Bác hỏi thăm mọi người, quan tâm tới tương lai và cuộc sống của từng người. Bác hay hỏi về những khó khăn trong công việc và chuyện gia đình. Đặc biệt, những lúc như thế, Bác luôn rất tế nhị tạo các góc chụp tự nhiên cho anh em phóng viên làm việc. Chính vì vậy, những bức ảnh luôn rất có hồn và chứa đựng nhiều cảm xúc. Trong suốt 15 năm cầm máy làm nghề phóng viên ảnh, tôi thấy hiếm có một vị Chủ tịch nào quan tâm, tạo điều kiện cho công việc của phóng viên và mọi người như Bác.
Tuy rất hòa đồng, gần gũi như vậy, nhưng trong các cuộc gặp quốc tế, hay khi tiếp xúc các vị lãnh đạo nước ngoài, Bác luôn là nhà ngoại giao có phong cách giản dị, tác phong của một nhà trính trị đầy kinh nghiệm, một nguyên thủ tầm cỡ thế giới, một vị lãnh tụ ít người có thể học theo được.
 |
|
Bác Hồ tại Kỳ họp Quốc hội khóa III, năm 1965 |
PV: Trong suốt 15 năm cầm máy chụp ảnh Bác Hồ, chắc chắn nghệ sỹ có nhiều kỷ niệm đáng nhớ, sâu sắc về Bác. Ông có thể chia sẻ với độc giả những kỷ niệm này?
Nghệ sỹ nhiếp ảnh Mai Nam: Lần đầu tiên tôi được gặp Bác là ở Việt Bắc năm 1952. Trong chuyến công tác của mình, khi ngang qua đèo De từ Bắc Cạn đi Thái Nguyên, tới ngang lưng đèo, tôi bắt gặp một cụ già cưỡi ngựa đi cùng một anh giao liên. Nhìn từ xa, tôi đã nhận ra Bác Hồ, tôi chào Bác “Cháu chào Bác ạ”, Bác làm dấu ra hiệu tôi im lặng rồi đi tiếp. Lúc đó, rất tiếc là tôi chưa có máy ảnh để chụp và cũng mới biết chụp ảnh chưa lâu. Đây là một kỷ niệm đáng tiếc đối với một phóng viên ảnh như tôi khi lần đầu gặp Bác mà lại không chụp được ảnh Bác.
Một kỷ niệm khác là lần chụp ảnh Bác khi Bác đang trong cuộc họp và bầu cử Quốc hội khoá II, năm 1960. Khi đó tôi chụp được ảnh Bác bỏ phiếu tại trường Sư phạm Mẫu giáo. Đây là bức ảnh duy nhất chụp Bác khi tham gia bỏ phiếu ở địa phương, những bức ảnh Bác bỏ phiếu trong Quốc hội hay trên lễ đài thì có rất nhiều. Vì vậy, với một phóng viên ảnh không được giao chuyên trách về Bác, lại chụp được một bức ảnh có một không hai, có giá trị như vậy thật sự là một kỷ niệm khó quên.
 |
|
Bác Hồ trên bao lơn Nhà hát lớn tại Kỳ họp Quốc hội khóa II là một trong những tấm ảnh tâm đắc nhất của phóng viên ảnh Mai Nam. Đây là bức ảnh chụp khi Bác đang ra dấu với mọi người dưới khán đài. Đặc biệt, đây là một trong những bức ảnh có một không hai của nghệ sỹ Mai Nam về Bác vì khi diễn ra sự kiện thì không có ai khác chụp được khoảnh khắc này. |
PV: Được biết bộ sưu tập ảnh về Bác Hồ của nghệ sỹ rất đặc biệt. Nghệ sỹ có thể chia sẻ những bí quyết để có thể chụp được những bức ảnh đẹp như vậy?
Nghệ sỹ nhiếp ảnh Mai Nam: Tôi chỉ chọn những khoảnh khắc Bác vui vẻ nhất, tươi cười nhất để chụp. Bức ảnh phải toát lên được nét sinh động của một vị lãnh tụ rất giản dị, rất hòa đồng với quần chúng và thương yêu mọi người. Bác như một người cha, người ông, thậm chí Bác gần gũi như một người bạn đối với thanh niên. Với tôi, mặc dù đã cố gắng để có thể chụp những bức ảnh đẹp nhất về Bác, nhưng vẫn không thể nào miêu tả được hết những nét đẹp của Bác, đặc biệt là nét đẹp trong đôi mắt Bác khi thể hiện tình yêu thương đối với mọi người.
Xin cảm ơn Nghệ sỹ!./.