Đây là bộ ảnh được Vũ Quang Thái thực hiện hầu hết trên các công trường làm đường ở địa bàn Đồng Tháp Mười, Long An và toàn bộ tuyến biên giới các tỉnh Tây Nguyên. Có thể nói, những hình ảnh trong bộ ảnh này mới chỉ phản ánh phần nào những khó khăn, gian khổ mà các đơn vị và bộ đội, công nhân đang ngày đêm “vượt nắng thắng mưa” thi công trên tuyến đường.
Với những cung đường tuần tra biên giới, mỗi tuyến đường, mỗi chiếc cầu khi thi công đều gặp rất nhiều khó khăn. Do đặc thù tuyến đường hầu hết thi công trên các địa bàn giáp biên giới, xa khu dân cư, chủ yếu ở những nơi được coi là rừng thiêng nước độc, nhiều đèo, núi hiểm trở, với độ dốc cao… nên việc tận dụng thời gian, công suất máy móc là yếu tố rất cần thiết. Mặt khác, do phải đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng công trình, các đơn vị, doanh nghiệp thi công tuyến đường phải tranh thủ tối đa thời gian, kể cả vào mùa mưa để thi công. Ở mỗi địa bàn lại có khó khăn riêng nhưng khi vào mùa mưa, những khó khăn ấy tăng lên gấp bội. Bởi không tính toán chính xác thì chỉ cần một trận mưa rừng ập đến, hàng tỉ đồng tiền của nhà nước sẽ trôi theo mưa xuống vực, thậm chí còn nguy hiểm đến tính mạng của bộ đội, công nhân thi công tuyến đường.
Đến các công trường thi công Đường tuần tra biên giới vào mùa mưa mới thấy được phần nào những gian nan vất vả của lính thợ. Nhiều đoạn đường mới mở, sau trận mưa, lại gặp những chiếc xe tải tự chế của dân buôn gỗ cày sới nhày nhụa, thành ổ voi, ổ trâu… rất khó đi. Không những thế, mỗi khi có xe tải tự chế gãy cầu đều bị chủ xe bỏ lại giữa đường làm ách tắc tuyến đường và gây rất nhiều khó khăn cho đơn vị thi công. Rồi chuyện cây đổ vắt ngang đường như chiếc ba-ri-e cũng là chuyện thường ngày mà bộ đội thi công tuyến đường gặp phải.
Tâm sự với chúng tôi, Vũ Quang Thái cho biết: “Trong chuyến đi thực tế của chúng tôi cảm nhận được thấm thía hơn khi gặp mưa rừng. Trên chiếc xe ô tô Ford Everest bán tải ì ạch bò trên con đường trơn như mỡ đưa đoàn công tác của Ban Quản lý Dự án 47 vào công trường thi công của gói thầu thuộc đồn biên phòng 669, địa phận xã Đắk Nhoong, huyện Đắk Glei (Kon Tum). Chỉ cách thị trấn huyện lỵ Đắk Glei khoảng 45km nhưng đoàn công tác phải nhiều lần xuống xe để… giảm tải cho xe lên dốc và vượt qua những đoạn đường trũng. Sau hơn 2 giờ đồng hồ vừa đi vừa… đẩy xe, chúng tôi cũng đến được điểm cắm chốt của công trường Tổng công ty Thành An, chi nhánh phía Nam thi công. Vào đến công trường, sau khi đi nắm tình hình công việc và nơi ăn, ở của đơn vị thi công, lúc đoàn công tác rút quân được hơn 5km, cơn mưa rừng bất chợt ập xuống rất nhanh. Mưa chỉ trong vòng 15 phút đồng hồ, nhưng cả đoàn chủ yếu là đi bộ và hì hục đẩy xe, đường nhão nhoét như cháo loãng và trơn trượt. Chưa hẳn đã đầy đủ nhưng với cảm nhận của chúng tôi thi công đường tuần tra biên giới có nhiều cái nhất như: Gian khổ nhất, khó khăn nhất, phức tạp và nguy hiểm nhất, tuyến đường làm bằng bê tông dài nhất thế giới(!?)…”.
Để đảm bảo tiến độ thi công của tuyến đường, khi thi công vào mùa mưa, nhiều đơn vị phải cõng, gùi, đeo nhu yếu phẩm, thậm chí cả xăng dầu, vật liệu vào công trường. Do phải vận chuyển trên địa bàn rừng núi hiểm trở nên giá cả của nguyên vật liệu tăng cao nhiều lần so với ở miền xuôi.
Giữa chốn rừng thiêng nước độc, giơ tay lên là bắt được... muỗi, ve; vắt đầy đường mỗi khi mưa xuống cũng là một thách thức với lính thợ. Nên chuyện sốt rét rừng với anh em đã trở thành… quen. Vì thế, nhiều đơn vị thi công tuyến đường đã thành lập cả bệnh xá di động để điều trị sốt rét cho bộ đội, công nhân.
Khó khăn là thế nhưng với quyết tâm như mở đường Trường Sơn năm xưa, những người lính thợ vẫn kiên trì bám trụ trên tuyến đường, đương đầu với thử thách và lần lượt mở mới, thông tuyến đường cả trong mùa mưa, đảm bảo được tiến độ, chất lượng công trình.
